29.04.2022

„W poszukiwaniu piękna przyrody. Podróże Walerego Goetla i Piotra Chrząstowskiego” – wystawa


Czarno-białe zdjęcia przedstawia Prom na Nilu Wiktorii koło Atura.

Prom na Nilu Wiktorii koło Atura. Fotografia pochodzi z albumu pt. "Podróże W. Goetla przez Afrykę 1924-1929 III". Fot. Archiwum Nauki PAN i PAU w Krakowie

Do 29 kwietnia 2022 r. w Bibliotece Głównej AGH można oglądać wystawę pt. „W poszukiwaniu piękna przyrody. Podróże Walerego Goetla i Piotra Chrząstowskiego”.

W 50. rocznicę śmierci prof. Walerego Goetla, w uznaniu jego dokonań i zasług Senat AGH ustanowił rok 2022 rokiem Profesora Walerego Goetla w AGH. W programie obchodów zaplanowano wiele wydarzeń. Jednym z nich jest wystawa.

Walery Goetel – uczony, geolog, profesor i rektor AGH, był miłośnikiem Tatr i góralszczyzny. Zajmował się turystyką i sportem, propagował idee ochrony przyrody. Z jego inicjatywy powstały pierwsze pograniczne parki narodowe w Pieninach, Tatrach i na Babiej Górze. 

W latach dwudziestych i trzydziestych XX w. Walery Goetel odbył wiele zagranicznych wędrówek. Jedną z nich była wyprawa do Afryki w 1929 r. Profesor wziął udział w XV Międzynarodowym Kongresie Geologicznym w Pretorii, a następnie po jego zakończeniu wraz z prof. Jerzym Lothem przemierzył całą Afrykę od Przylądka Dobrej Nadziei do Aleksandrii. W 1938 r. wyruszył w kolejną, niezwykłą czteromiesięczną podróż, tym razem do Azji (zwiedził Jawę, Bali i Sumatrę, a także Indie Brytyjskie). Podróżując, zawsze poszukiwał piękna przyrody. Piękno to odkrywał i uwieczniał na fotografii, która była kolejną jego pasją.

W czasie podróży Walery Goetel prowadził dokładny dziennik, w którym robił zapiski i wykonywał rysunki geologiczne terenów, przez które wędrował. Podziwiał krajobraz, interesował się fauną i florą. Dzięki zachowanym fotografiom i kliszom szklanym, korespondencji oraz dziennikom z podróży i publikacjom uczonego poświęconym rozmaitym wyprawom możemy poznać historię jego podróży.

Pasje profesora Walerego Goetla odziedziczył jego wnuk – dr inż. Piotr Chrząstowski, wieloletni pracownik AGH, żeglarz i fotograf oraz miłośnik dalekich podróży.

Prezentowana w Bibliotece Głównej wystawa obrazuje dokonania dziadka i wnuka. W części poświęconej prof. Waleremu Goetlowi zobaczymy fotografie oraz materiały archiwalne ukazujące dwie najdłuższe i najbardziej interesujące wyprawy: do Afryki (1929) i Azji (1938), a także liczne pamiątki przywiezione przez profesora z ekspedycji, m.in. aparat fotograficzny, kalendarz podróży afrykańskiej, mapy z podróży afrykańskiej, wypchanego krokodyla (pamiątkę z Afryki), fajkę afrykańską, balijski wachlarz i grzebień, figurki z kości słoniowej przedstawiające hinduskie bóstwa, tarczę ze skóry krokodyla czy krążek do szlifowania diamentów ze szlifierni diamentów w Kimberley.

W drugiej części wystawy prezentowane są zdjęcia z podróży i rejsów Piotra Chrząstowskiego, głównie w tereny arktyczne: na Grenlandię (2013), Svalbard (2015) oraz Antarktydę (2017), a także z Azorów (2014) i Wysp Zielonego Przylądka (2015).

Klamrą spinającą dokonania obu podróżników jest wykaz ich podróży zobrazowany zaznaczeniem tych miejsc na mapie.

Wystawa została przygotowana we współpracy z Archiwum Nauki PAN i PAU oraz Fundacją dla AGH. Można ją oglądać w godzinach pracy Biblioteki.