Prof. dr hab. Danuta Kisielewska

 

Prof. dr hab. Danuta Kisielewska urodziła się w 1942 r. w Krakowie. Jest absolwentką Uniwersytetu Jagiellońskiego – w 1965 r. ukończyła fizykę na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii. Stopień doktora uzyskała w 1972 r., a stopień doktora habilitowanego w 1985 r. nadała jej Rada Wydziału Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 1991 r. uzyskała tytuł profesora nauk fizycznych.

Od początku pracy zawodowej związana jest z Akademią Górniczo-Hutniczą. Działalność naukową rozpoczęła w zespole prof. Mariana Mięsowicza, który – obok wielu jego zasług – był propagatorem rozwoju nauk podstawowych w AGH. W szczególności zainicjował on badania w dziedzinie fizyki cząstek elementarnych, dając początek liczącej się obecnie w świecie grupie fizyki cząstek w AGH.

Eksperymenty fizyki cząstek wymagają użycia niezwykle kosztownych akceleratorów oraz detektorów i dlatego prowadzone są w ramach wielkich współprac międzynarodowych. W takich światowych kolaboracjach prof. Danuta Kisielewska prowadziła badania od początku kariery naukowej. W latach 1984–2014 stała na czele zespołu z AGH w eksperymencie ZEUS prowadzonym na akceleratorze HERA w Deutsches Elektronen-Synchrotron (DESY) w Hamburgu. Znacząca pozycja jej grupy w ramach tej współpracy zaowocowała w 1991 r. przystąpieniem do następnego światowego przedsięwzięcia, jakim była budowa akceleratora LHC (Large Hadron Collider) w Europejskim Ośrodku Badań Jądrowych CERN w Genewie. Z inicjatywy prof. Danuty Kisielewskiej zespół z Wydziału Fizyki i Techniki Jądrowej (obecnie Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej) przystąpił do prac związanych z budową akceleratora i detektorów dla eksperymentu ATLAS, a obecnie prowadzi badania w kolaboracji ponad 200 laboratoriów świata. W 2012 r. znalazł się w gronie odkrywców bozonu Higgsa, poszukiwanej od 30 lat cząstki elementarnej, która ma fundamentalne znaczenie w Modelu Standardowym oddziaływań. Odkrycie to potwierdziło proponowany przez Petera Higgsa mechanizm nadawania cząstkom elementarnym masy, za co w 2013 r. otrzymał on Nagrodę Nobla.

W trakcie pracy zawodowej prof. Danuta Kisielewska była kolejno: kierownikiem Samodzielnej Pracowni Fizyki Jądrowej Wysokich Energii, kierownikiem Zakładu Fizyki Cząstek Elementarnych i Detektorów, dziekanem Wydziału Fizyki i Techniki Jądrowej (1993–1999), członkiem Senatu AGH (1993–2012) i przewodniczącą Senackiej Komisji Badań Naukowych, przewodniczącą Sekcji Fizyki Jądrowej i Cząstek Elementarnych w Komitecie Fizyki PAN (1999–2010), członkiem Komisji Współpracy z Ośrodkiem Niemieckiego Synchrotronu Elektronowego (DESY) i przewodniczącą Komisji Współpracy z Zagranicą w Zakresie Badań i Technologii przy Radzie ds. Atomistyki, członkiem Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów (2007–2014), przewodniczącą Sekcji Fizyki Komitetu Badań Naukowych, przewodniczącą Panelu ST2 Narodowego Centrum Nauki, przewodniczącą zespołu ewaluacji ds. fizyki i astronomii w Komitecie Ewaluacji Jednostek Naukowych.

W 1967 r. odbyła staż naukowy w Zjednoczonym Instytucie Badań Jądrowych w Dubnej, a w latach 1972/1973 staż w Instytucie Fizyki Wysokich Energii Austriackiej Akademii Nauk w Wiedniu. Ma za sobą pobyt w Instytucie Fizyki i Astrofizyki im. Maxa Plancka w Monachium (1978/1979), pobyt w Deutsches Elektronen-Synchrotron (DESY) (1986/1987), stypendium Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej w DESY w 1993 r. i wielokrotne późniejsze wizyty, które odbywały się w związku z koordynacją prac kierowanego przez nią zespołu w laboratoriach CERN i DESY.

Znacząca pozycja prof. Danuty Kisielewskiej w międzynarodowym gronie fizyków cząstek pozwoliła na udział jej zespołu w dwóch wiodących światowych eksperymentach (ZEUS na akceleratorze HERA w DESY i ATLAS na LHC w CERN). Jej dorobek publikacyjny to autorstwo lub współautorstwo ponad 1000 publikacji w renomowanych światowych czasopismach fizycznych. Specyfika badań w zakresie fizyki cząstek elementarnych oraz reguły sygnowania prac przez wszystkich członków kolaboracji powodują, że są to publikacje z udziałem licznej grupy autorów, ale w powstanie wielu z nich prof. Danuta Kisielewska wniosła znaczący wkład.

Prof. Danuta Kisielewska została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej. Za działalność naukową uzyskała trzy nagrody Państwowej Agencji Atomistyki, dwie nagrody Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (w tym jedną za całokształt) i ponad 20 nagród Rektora AGH.

Prywatnie jest szczęśliwa matką syna. Ma troje wnuków i dwóch prawnuków.